Langere en zwaardere vrachtautocombinaties (LZV's)

Conflicten tussen kwetsbare weggebruikers en zwaar verkeer, zoals LZV's, moeten voorkomen worden. LZV's en ander zwaar verkeer horen daarom niet thuis op wegen waar conflicten met kwetsbare weggebruikers, zoals (brom)fietsers en voetgangers, kunnen voorkomen. Veilig Verkeer Nederland heeft geen bezwaar tegen het gebruik door LZV's van wegen waar dergelijke conflicten niet voorkomen.

 

Risico's

Er is nog weinig ervaring met de werkelijke onveiligheid van LZV's. Het ligt voor de hand dat de kans op bepaalde typen ongevallen groter wordt door de lengte van LZV's (max. 25,25 m ipv 18,75 m) en door de grotere toegestane massa (maximaal 60 ton i.p.v. 50 ton). Het gaat daarbij onder andere om voorrangsongevallen bij het oprijden of oversteken van voorrangswegen, ongevallen bij in- en uitvoegen en ongevallen waarbij de macht over het stuur wordt verloren bij plotselinge snelheidsverschillen. Het rijden met twee aanhangers in plaats van één vergroot de kans op scharen. Ook zijn er aanwijzingen dat de kans op ‘dodehoekongevallen' groter wordt bij het gebruik van langere voertuigen. Bestuurders van LZV's hebben aangegeven dat rijden op het onderliggend wegennet voor hen lastiger is, waarbij vooral bochten een probleem vormen. LZV's hebben meer ruimte nodig en de chauffeurs moeten bij het manoeuvreren andere weggebruikers nog beter in de gaten houden. Inhaalongevallen waarbij vrachtauto's betrokken zijn, komen relatief veel voor op het onderliggend wegennet. Door de lengte van LZV's wordt het inhalen van deze lange voertuigen risicovoller. Daarom worden LZV's in principe alleen toegelaten op wegen met een inhaalverbod. Door de grotere massa (maximaal 60 ton, i.p.v. 50 ton) zullen ongevallen met LZV's hoogstwaarschijnlijk ernstiger gevolgen hebben voor de tegenpartij dan ongevallen met lichtere voertuigen.

Dode hoek

Uit onderzoek van Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid blijkt dat bijna twee derde van de dodehoekongevallen aan de voorzijde of rechtervoorzijde van een vrachtauto gebeurt. Wat dat betreft zal er weinig verschil zijn tussen traditionele vrachtauto's en LZV's. Maar ruim een derde van de slachtoffers valt aan de rechter zijkant van de vrachtauto, de aanhanger of oplegger. Het is aannemelijk dat de lengte van de rechtsafslaande voertuigcombinatie bij dergelijke ongevallen een rol speelt. Omdat er door de inzet van LZV's minder vrachtauto's nodig zijn voor het vervoer van dezelfde hoeveelheid vracht kan de verkeersveiligheid weer positief beïnvloed worden. Hoe het per saldo zal uitwerken is niet bekend.

CROW publicatie 260

Veilig Verkeer Nederland heeft meegewerkt aan CROW-publicatie 260: LZV's op het onderliggend wegennet. In die publicatie wordt wegbeheerders een advieslijst gegeven op welke wegsoorten een LZV ongewenst is en waar er weinig problemen worden verwacht voor de verkeersveiligheid. Scheiding van zwaar verkeer en kwetsbare weggebruikers staat daarbij centraal.

Belangrijke jaartallen:

2001: eerste LZV toegelaten op Nederlandse wegen

Geraadpleegde bronnen:

CROW-publicatie 260: LZV's op het onderliggend wegennet
SWOV-Rapport De toedracht van dodehoekongevallen en maatregelen voor de korte en lang termijn (R-2008-11A), 2008
SWOV-Rapport Risicoverhogende factoren voor langere en zwaardere vrachtautocombinaties op het onderliggend wegennet (R-2008-2), 2008
Rijkswaterstaat: Monitoring verkeersveiligheid Langere en Zwaardere Vrachtwagens, december 2009